Mezen in een nestkast in 2005

20 maart 2005 (1e dag nestbouw)

Geheel onverwacht zijn de mezen begonnen met het maken van een nest. De eerste plukjes mos werden om 8 uur in de nestkast gebracht. Dit is een onverwachte actie omdat de nestkast 's nachts niet gebruikt wordt door mezen. De voorgaande jaren was dit steeds wel het geval. Ook hangt het laatste beetje vogelvoer nog in de tuin. Hier komen veel vogels op af, mussen pimpelmezen, koolmezen, vinken en roodborstjes. Grotere vogels weten de weg ook goed te vinden, een roek deed zicht te goed aan een stuk brood en plunderde de laatste vetbol.
Zie afbeelding 1 en afbeelding 2

  

De nestkast om 8 uur en om 10 uur

Ik denk dat het ongeveer 2.5 weken zal duren voordat het eerste ei gelegd wordt. Een eerste ei in de eerste week van april komt wel voor, maar is erg ongebruikelijk.

21 en 22 maart 2005 om 17 uur (2e en 3e dag nestbouw)

21 maart   22 maart

23 en 24 maart om 17 uur (4e en 5e dag nestbouw)

23 maart   24 maart

Er liggen geen takjes op de bodem, er wordt alleen mos in de nestkast gebracht

25 en 26 maart (6e en 7e dag nestbouw)

25 maart   25 maart 19 uur   26 maart

Op 26 maart 1e overnachting van mees in nestkast

27 maart en 29 maart (8e en 10e dag nestbouw)

27 maart    29 maart

Op 29 maart is de bodem helemaal bedekt, er ligt nu ongeveer 4 cm mos in de nestkast

30 maart en 31 maart (11e en 12e dag nestbouw)

30 maart   31 maart - aanvoer nestmateriaal   31 maart - aanvoer nestmateriaal

Nog steeds wordt mos in de nestkast gebracht. Zacht materiaal zoals haren en wol is nog niet in aanwezig.

1 en 2 april (13e en 14e dag nestbouw)

1 april   2 april

In de nestkast verschijnt zacht nestmateriaal.

3 april (15e dag nestbouw)

3 april 8:30 uur    3 april 8:30 uur

Een vreemde mees in de nestkast. Kort nadat de vreemde mees de nestkast inging, ging de 'eigenaresse' ook de nestkast in. Beide vrouwtjes dreigden naar elkaar, met als resultaat dat de indringster de nestkast verliet. Er was gelukkig geen vechtpartij. De mees links onder in beeld is de 'eigenaresse' van de nestkast.

4 en 5 april  (16e en 17e dag nestbouw)

4 april 15 uur  

Het nest is bijna klaar

6 en 7 april  (18e en 19e dag nestbouw)

6 april   7 april

Het nest lijkt klaar - maar er is nog geen ei te zien.....

8 en 9 april

8 april   9 april

8 april: er wordt nog steeds wollig materiaal in de nestkast gebracht.

9 april: nog steeds regelmatig een indringer in de nestkast. Deze heeft een pluimpje van het nestmateriaal op de kop

10 april

Geen bijzonderheden

11 april

Een lekker hapje wordt opgegeten. Er liep een mier in de nestkast, de mees had deze snel te pakken.

12 april

Geen bijzonderheden, wel een leuke foto uit het Algemeen Dagblad van een pimpelmees, zeer bruikbaar en waarschijnlijk schoon gewassen nestmateriaal:

13 t/m 15 april

Geen bijzonderheden, nog steeds wordt er nestmateriaal in de nestkast gebracht. Tussen 8 en 10 uur is er 4 maal wat pluizig materiaal in de nestkast gedeponeerd.

16 april

1e ei in nestkast - 26 dagen na start van de nestbouw is het eerste ei te zien. Net voor 7 uur verliet de mees de nestkast en was het ei al gelegd. De mees komt regelmatig even in de nestkast kijken. Tegen 11 uur was het ei deels bedekt met nestmateriaal.
Tegen half 4 verscheen er weer een mees in de nestkast, deze begon het ei te verdraaien en leek er op te pikken, vrijwel meteen kwam een 2e mees binnen en vertrok de eerste weer. Het lijkt erop dat er nog steeds een geïnteresseerde indringer in de buurt is....

  

17 - 19 april

2 eieren   3 eieren   4 eieren

2e t/m 4e ei

20 april

Het 5e ei was 's morgens voor 7 uur gelegd.

21 april

     

Het 6e ei; het mannetje brengt tegen 18 uur een rups

22 april

     

Om de mezen in de gaten te houden, maak ik 6 maal per dag - om 8, 9:30, 11, 12:30, 15 en 17 uur - een video opname van 5 minuten. Mijn mees zat tegen 15 en 17 uur te slapen op de eieren. Misschien is het broeden vandaag begonnen.
Op de 2e en 3e afbeelding staat de mees onderste boven rechtop in het nest, enkele eieren zijn zichtbaar. Waarschijnlijk wordt het nest ontdaan van ongedierte.

23 april

1e hele broeddag. De hele dag is bijgehouden wanneer de eieren bebroed werden, zie broedtijden 2005.
In 2004 is ook diverse dagen bijgehouden wanneer de eieren bebroed werden, zie broedtijden 2004.

In overzicht mezenteller is te zien hoevaak de mezen de nestkast in en uit gaan.

25 april 3e broeddag

Geen bijzonderheden, wel een leuke foto uit het Algemeen Dagblad van een pimpelmees die nestmateriaal haalt uit een tennisbal.

26 en 27 april 4e en 5e broeddag

Een actiefoto waarop te zien is dat de mees haar vleugels veel gebruikt in de nestkast.

28 april t/m 4 mei 6e t/m 12e broeddag

  

28 april: Het mannetje (rechts) heeft het vrouwtje een rups gebracht. Even later worden de vleugels gestrekt en verlaat het vrouwtje de nestkast.
De mezenteller in de nestkast wordt ongeveer 100 maal per dag opgehoogd.

5 mei jonge mezen - 1 dag

Vandaag op hemelvaartsdag zijn 6 jonge mezen geboren.
Voor 8 uur zijn 2 mezen geboren, om 10 uur was de 3e mees te zien, om 16.30 uur waren er 6 mezen te zien.

  

6 en 7 mei - 2e en 3e dag

Alle eieren zijn uitgekomen, er zijn 8 jonge mezen.

   

8 mei - 4e dag

De jonge mezen piepen heel zacht.

   Voeren van de jongen

9 mei - 5e dag

  

Het mannetje (rechtsboven) brengt een rups en voert deze direct aan de eerste mees die komt kijken. Jonge mezen hebben pas na 12 dagen veren genoeg om zichzelf warm te houden. Het vrouwtje moet regelmatig een tijdje op de jongen zitten om ze warm te houden.
(Meestal krijgt het vrouwtje de rups van het mannetje en voert de rups daarna direct aan de jongen.)

10 mei - 6e dag

  

Nadat een jonge mees gevoerd is, draait de gevoerde mees zich vaak om en komt er direct een pakketje uitwerpselen. Deze zitten verpakt in een vliesje en worden door de oudermees op ruime afstand van de nestkast gedeponeerd.

11 mei - 7e dag

12 mei - 8e dag

13 mei - 9e dag

    

Eindelijk 8 open snaveltjes tegelijk te zien. Mezen die gevoerd zijn doezelen vaak weg en openen bij een volgend bezoek van de oudermees de snavel niet.
Op de 3e foto zijn de mezen aan het ruziën over een grote prooi. De ene mees probeerde deze aan de jongen te voeren, maar de ander pakte de prooi af en probeerde er mee uit de nestkast te vliegen; dit lukte niet. Uiteindelijk lukte het toch de prooi aan één van de jongen te voeren.

14 mei - 10e dag

De mezen zijn al om 5.30 uur begonnen met het voeren van de jongen. Iedere 20 minuten werd genoteerd wat de tellerstand was en wat de temperatuur in de nestkast was. Ook werd gekeken of de vrouwtjesmees de jongen warm hield. Warm houden werd overdag niet gedaan. De temperatuur in de nestkast was maximaal 19 graden. Tot ongeveer 21.15 uur werd voer gebracht naar de jongen, wat de eindstand van de teller bracht op 2263. De mezen zijn bijna 16 uur aan het werk geweest!
Per bezoek aan de nestkast wordt de teller in ieder geval 2 maal opgehoogd, als de mees de nestkast binnen gaat en er weer uit gaat. Doordat de staart soms extra telt, schat ik dat de teller ongeveer 2.5 maal opgehoogd wordt per bezoek van een mees. Er is ruim 900 maal een mees in de nestkast geweest. Dit zijn  30 bezoeken per mees per uur! Er zijn 8 jongen, dus ieder jong heeft meer dan 100 maal voer gekregen.

   

Op de eerste foto kruipt een jong een stukje uit het nest. Hier is goed te zien dat er al wat veren zijn, maar de rug is nog erg kaal.

15 mei - 11e dag

  

De gele veren op de buik beginnen zichtbaar te worden. Het midden van de buik waar de zwarte buikstreep komt, is nog kaal.
Er is weer een grafiek gemaakt met de tellerstand en temperatuur. Tot 8.30 regende het, er was 's nachts 13 mm regen gevallen. Om 8.30 uur stond de teller pas op 180, terwijl deze 14 mei op dit tijdstip al op de dubbele waarde stond. De eindstand kwam uit op 2287 deze kwam iets hoger uit dan op 14 mei.

16 mei - 12e dag

Geen bijzonderheden.

17 mei - 13e dag

18 mei - 14e dag

      

Op de 1e foto is de kale rug van een mees te zien, op de 2e foto slaat een meesje de veren al eens uit

Ondanks het droge weer, is de voerfrequentie lager. Dit kan een aantal redenen hebben
- er zijn door het koudere weer minder rupsen te vinden,
- er zijn deze week al zoveel rupsen gevangen, dat er nu minder te vinden zijn,
- mezen hebben minder honger, omdat ze nu de veren aan het ontwikkelen zijn en minder hard lijken te groeien.

19 mei - 15e dag

      

Als een oudermees de nestkast inkomt, springen de mezen al een aantal cm op, om een lekkere rups te krijgen.
Alle 8 meesjes zijn te zien op de 2e en 3e foto. De zwarte buikstreep is duidelijk te zien.

20 mei - 16e dag

De dag begon met regen, vanaf 10 uur was het droog.

  

Het uitspreiden van de vleugels van het meesje in het midden maakt op de moedermees te weinig indruk, het achterste meesje krijgt de rups.

21 mei - 17e dag

  

Een zeer goede dag voor de mezen: droog en zonnig weer, de temperatuur was 's middags 20 graden. Er is weer een grafiek van de tellerstand en temperatuur gemaakt. De eindstand van de teller was 2387. De tweede foto is om 23 uur gemaakt. Moedermees slaapt in het midden voor een deel op de jonge meesjes;  van 7 meesjes zijn de kopjes te zien.

22 mei - 18e dag

  

Alle 8 meesjes zijn te zien en kwetteren er vrolijk op los. De eindstand van de teller was 2206. Om dit getal te halen moeten beide mezen samen ongeveer 900 maal in de nestkast geweest zijn. Dit is per mees 450 maal. Als één mees per bezoek aan de nestkast 30 meter vliegt, dan vliegt de mees op 1 dag 15 kilometer!
De tweede foto is om 23 uur gemaakt. Moedermees slaapt nu aan de rechterkant in de nestkast.

De vreemdste actie van vandaag was dat de vrouwtjes mees opeens de nestkast binnenkwam met een grote pluk mos, dit werd bovenop de jongen gegooid en de mees vertrok weer.

23 mei - 19e dag

     

Hoewel de nestkast aardig vol zit, hebben de mezen nog redelijk wat bewegingsruimte.
Op de tweede foto trekt moedermees een stukje brood uit de bek van één van de jongen. Brood is slecht voor jonge mezen, omdat bijna geen water in brood zit. Mezen zullen dood gaan als ze teveel brood krijgen. Mezen kunnen brood ook niet goed doorslikken. Moedermees deed 6 pogingen het stukje brood aan het jong te voeren, als 7e poging kreeg een ander meesje het, die het wel snel doorslikte. Al met al is moedermees meer dan een minuut bezig geweest een stuk ongezonde kost aan de jongen te geven. Normaliter zijn mezen maar een seconde of 10 in een nestkast.
Mijn advies is geen brood buiten gooien voor de vogels, zeker niet in het broedseizoen.

Om 18 uur hang er een kleine mees voor het vlieggat, de oudermees gaat de nestkast niet in, maar geeft direct voer door het vlieggat. Het is niet mogelijk te filmen als de mees precies voor het vlieggat zit, omdat er dan te weinig licht is voor een duidelijk beeld. De verlichting zet ik niet aan, om de mezen zo min mogelijk te storen.

24 mei - 20e dag

   

De mezen zijn zeer bewegelijk en hangen af en toe aan de zijkant. Ook kijken ze vaak door het vlieggat naar buiten, ze helpen dan flink mee om de teller op te hogen.
Alle 8 mezen leven nog, ze hebben op 23 mei blijkbaar maar een heel klein beetje brood gekregen.

  

Op deze foto's springen twee kleine mezen enthousiast op met gespreide vleugels. De oudermees heeft moeite de eigen vleugels in te klappen.

25 mei - 21e dag

Om half 8 's morgens was het zover: de mezen vlogen uit.

  

Twee van de jonge mezen dichtbij in beeld.
Voor de broedperiode begon is door belangstellende mezen zoveel gehakt naast het vlieggat, dat er verf aan de linkerkant verdwenen is.

De uitvliegtijd tussen de eerste en laatste mees was 38 minuten. De eerste vloog om half 8 uit. Nummer twee t/m zes respectievelijk na 4, 7, 8, 11 en 18 minuten. Nummer zeven en acht vertrokken 37 en 38 minuten na de eerste mees. Een van de ouders kwam nog controleren of de nestkast echt leeg was.

    Is de nestkast echt leeg?